Nhìn lại lịch sử, mối liên quan giữa tăng lãi suất và khủng hoảng tài chính là rõ ràng. Thời kỳ gần đây, Mỹ đã trải qua những biến động mạnh, đặc biệt là khi lãi suất trái phiếu 10 năm vượt mức 5% - một bước chuyển đột phá so với những năm trước đó. Bước đi này, mặc dù không phải là đỉnh điểm lịch sử, vẫn tạo ra hai đợt bùng nổ và ảnh hưởng đến cả ngân hàng khu vực ở Mỹ và quỹ hưu trí tại Anh.
Tại Mỹ nói riêng, từ trước đến nay, có thể nói rằng những thay đổi lớn trong chính sách tiền tệ sẽ làm tăng nguy cơ xảy ra “điều gì đó bất ổn” trên thị trường tài chính. Một nghiên cứu được công bố vào tháng 5 về việc tăng lãi suất ở 17 quốc gia phát triển trong hơn 150 năm qua đã kết luận rằng: “việc tăng lãi suất sau một loạt đợt cắt giảm (hoặc lãi suất thấp trong thời gian dài) làm tăng đáng kể nguy cơ khủng hoảng”. Dưới đây là một số ví dụ lịch sử về mối quan hệ giữa lãi suất tăng và hệ lụy khủng hoảng tài chính.
Cuộc khủng hoảng Tiết kiệm và Cho vay (S&L) năm 1980
Chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) vào cuối những năm 1970 và đầu những năm 1980 đã gây ra tổn thất đáng kể cho hệ thống tài chính. Khoảng 747 trong tổng số 3.234 tổ chức tiết kiệm và cho vay đã phá sản. Ước tính tổng thiệt hại để khắc phục cuộc khủng hoảng này dao động khoảng 500 tỷ USD.
Cụ thể, vào cuối những năm 1970, để kiềm chế lạm phát, FED đã thắt chặt chính sách tiền tệ và tăng lãi suất ngắn hạn lên trên 15%. Lúc đó, Hiệp hội Tiết kiệm và Cho vay (S&L) hoạt động tương tự như ngân hàng, chủ yếu thu tiền gửi tiết kiệm và cấp vay thế chấp. Vào những năm 1980, S&L bắt đầu đầu tư rủi ro bằng tiền gửi của khách hàng và thu được lợi nhuận cao. Tuy nhiên, khi FED tăng lãi suất, S&L gặp khó khăn lớn, các khoản vay trở nên khó trả và sự thất bại kéo dài cho đến đầu những năm 1990. Tình huống tương tự cũng xảy ra với ngân hàng First Republic và Silicon Valley Bank vào đầu năm nay.
BLACK MONDAY
Vào ngày 19/10/1987, chỉ số trung bình công nghiệp Dow Jones giảm gần 22% trong một ngày, được biết đến như là "Black Monday". Sự kiện này đánh dấu sự sụt giảm của thị trường chứng khoán toàn cầu. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến sự kiện này, trong đó có việc sử dụng các hệ thống giao dịch trên máy tính. Việc này cho phép giao dịch diễn ra nhanh hơn và tạo ra tốc độ di chuyển giá lớn. Tuy nhiên, tổng khối lượng giao dịch trên các sàn giao dịch quá lớn, khiến các máy tính không thể xử lý được. Các lệnh không được thực hiện trong nhiều giờ và việc chuyển các khoản tiền lớn đã bị trì hoãn.
Ngoài ra, lãi suất và thị trường tiền tệ cũng là nguyên nhân quan trọng. Đồng đô la đã suy yếu so với đồng Mark Tây Đức, trong khi lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 30 năm tăng vọt lên 10% từ mức 7,5% trong tháng 3. Khi lãi suất tăng cao, giá cổ phiếu có xu hướng giảm.
Khủng hoảng Trái Phiếu Năm 1994
Vào năm 1994, FED đã bất ngờ bắt đầu tăng lãi suất, dẫn đến đợt giảm tồi tệ nhất trong lịch sử thị trường trái phiếu doanh nghiệp kéo dài trong 2 thập kỷ.
Đợt tăng lãi suất này cũng gây ra sự suy giảm đột ngột của đồng peso Mexico, dẫn đến khủng hoảng kinh tế Mexico 1994. Tình hình khủng hoảng đã lan sang nhiều quốc gia khác, khiến nhiều nền kinh tế mới nổi ở châu Á phải rút vốn. Nhiều quốc gia Nam Mỹ cũng báo cáo về việc nội tệ mất giá mạnh và dự trữ giảm mạnh.
Cuộc khủng hoảng dotcom năm 2000
Vào thập niên 1990, thị trường chứng khoán Mỹ chứng kiến sự sục sôi của các công ty Internet. Các dotcom được lập ra bắt đầu từ năm 1996 và đến năm 1999, dotcom xuất hiện gần như hàng ngày. Tuy nhiên, không phải công ty công nghệ nào cũng trở thành một Microsoft như nhiều nhà đầu tư nhỏ vẫn tin tưởng. Tính từ tháng 12/1999, đã có gần 22.300 dotcom đóng cửa.
Nguyên nhân của cuộc khủng hoảng này rất đa dạng, nhưng một trong những nguyên nhân quan trọng là việc Fed tăng lãi suất sáu lần từ tháng 6 năm 1999 đến tháng 5 năm 2000. Lần cuối cùng trong số đó là nửa điểm phần trăm và lên 6,5%. Lãi suất giảm xuống 1% vào năm 2003, tạo tiền đề cho gần hai thập kỷ lãi suất hầu như ở mức thấp.
Kết Luận
Những sự kiện lịch sử này không chỉ là những bi kịch, mà còn là bài học quý báu. Việc học từ lịch sử giúp chúng ta dự đoán và đối mặt với thách thức hiện tại. Nguy cơ tăng cường lãi suất cần được đánh giá cẩn thận để tránh những kịch bản khó khăn.
Trong thời điểm kinh tế thị trường có nhiều biến động như hiện tại, việc chọn một sàn giao dịch để đồng hành trên hành trình giao dịch là một điều rất quan trọng. Khi đó, Vantage trở thành một lựa chọn uy tín hàng đầu dành cho bạn với hơn 13 năm hoạt động trên lĩnh vực tài chính. Với các công cụ và dịch vụ đa dạng như MT4, MT5 kết hợp với sự tiện lợi và minh bạch trong giao dịch, Vantage giúp nhà đầu tư tự tin hơn trong quản lý đầu tư và đối mặt với những thách thức khó khăn. Hãy đồng hành cùng Vantage để xây dựng chiến lược đầu tư của bạn ngay hôm nay tại :
Nguồn tham khảo: WSJ, NSTT
Nhận xét
Đăng nhận xét